{"id":1385,"date":"2015-09-28T20:57:40","date_gmt":"2015-09-28T20:57:40","guid":{"rendered":"https:\/\/library.pruszkow.pl\/index.php\/2015\/08\/30\/cesaria-evora\/"},"modified":"2015-09-28T22:30:43","modified_gmt":"2015-09-28T22:30:43","slug":"cesaria-evora-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/library.pruszkow.pl\/index.php\/2015\/09\/28\/cesaria-evora-2\/","title":{"rendered":"Cesaria Evora"},"content":{"rendered":"

\u00a0<\/span><\/span><\/p>\n

\"IMG_6338\"<\/a><\/span><\/span><\/p>\n

18 wrze\u015bnia go\u015bcili\u015bmy El\u017cbiet\u0119 Sieradzi\u0144sk\u0105 \u2013 autork\u0119 ksi\u0105\u017cki Cesaria Evora<\/em><\/strong><\/p>\n

<\/p>\n

 <\/p>\n

 <\/p>\n

 <\/p>\n

El\u017cbieta Sieradzi\u0144ska, bibliotekarka z Mi\u0144ska Mazowieckiego ( od kilku lat piastuje funkcj\u0119 dyrektorki tamtejszej biblioteki) kocha\u0142a Cesari\u0119 Evor\u0119 i jej piosenki jak pewnie mn\u00f3stwo innych fan\u00f3w. Sama te\u017c \u015bpiewa, komponuje i pisze teksty piosenek.<\/p>\n

\u0141ut szcz\u0119\u015bcia i determinacja sprawi\u0142y, \u017ce pozna\u0142a Evor\u0119 osobi\u015bcie. Liczne spotkania na trasach koncertowych Bosonogiej,\u00a0 z up\u0142ywem lat przerodzi\u0142y si\u0119 w nieoczekiwan\u0105 i niecodzienn\u0105 przyja\u017a\u0144 mi\u0119dzy dwiema artystkami. O Cesarii, jej popl\u0105tanym \u017cyciorysie,\u00a0 o magii muzyki i o tej przyja\u017ani jest ksi\u0105\u017cka.<\/p>\n

El\u017cbieta Sieradzi\u0144ska opowiada\u0142a o swoich relacjach z Evor\u0105, licznych podr\u00f3\u017cach wsp\u00f3lnie odbytych i \u2013 jakby mimochodem tylko – o sobie.<\/p>\n

Skromna, ciep\u0142a \u2026. Podbi\u0142a serca pruszkowskich czytelnik\u00f3w.<\/p>\n

\"IMG_6318\"<\/a><\/span><\/span><\/p>\n

\"IMG_6325\"<\/a><\/p>\n

\"IMG_6336\"<\/a><\/p>\n

\"IMG_6343\"<\/a><\/p>\n

\"IMG_6340\"<\/a><\/p>\n

\"IMG_6351\"<\/a><\/p>\n

\"IMG_6352\"<\/a><\/p>\n

\"IMG_6356\"<\/a><\/p>\n

\"IMG_6359\"<\/a><\/p>\n

\"IMG_6361\"<\/a><\/p>\n

\"IMG_6364\"<\/a><\/p>\n

\"IMG_6366\"<\/a><\/p>\n

 <\/p>\n

Fot. Tomasz Malczyk – G\u0142os Pruszkowa<\/strong><\/em><\/p>\n

 <\/p>\n

 <\/p>\n

 <\/p>\n

O Autorce<\/b><\/span><\/span><\/p>\n

El\u017cbieta Sieradzi\u0144ska<\/b> \u2013 romanistka z zami\u0142owania i wykszta\u0142cenia, t\u0142umaczka z francuskiego w nocy, dyrektor Miejskiej Biblioteki Publicznej w Mi\u0144sku Mazowieckim w dzie\u0144. Z serca i duszy muzyk, wokalistka, kompozytorka, autorka tekst\u00f3w w j\u0119zyku polskim, francuskim i kreolskim \u2013 kt\u00f3rego nauczy\u0142a si\u0119 dla Cesarii Evory.<\/span><\/span><\/p>\n

 <\/p>\n

O ksi\u0105\u017cce<\/b><\/span><\/span><\/p>\n

Biografia? A kto nie lubi bajki o Kopciuszku? Wspomnienia? Skrz\u0119tnie gromadzone przez dziesi\u0119\u0107 lat prywatnych spotka\u0144 z \u00c9vor\u0105 w czterech stronach \u015bwiata wymykaj\u0105 si\u0119 autorce jakby niechc\u0105cy, przez co opowie\u015b\u0107 nabiera barw, nerwu i autentyzmu, tworz\u0105c swoisty, niepowtarzalny portret jednej z najwi\u0119kszych artystek w historii world music. To okraszona niepublikowanymi zdj\u0119ciami opowie\u015b\u0107 o muzyce, przyja\u017ani, b\u00f3lu istnienia i potrzebie mi\u0142o\u015bci. Opowie\u015b\u0107 o kobiecie, kt\u00f3ra boso podbi\u0142a muzyczny \u015bwiat i sta\u0142a si\u0119 legend\u0105, a m\u00f3wi\u0142a \u201ejestem po prostu Ces\u00e1ria\u201d.Niegdy\u015b g\u0142odna i biedna, lekcewa\u017cona i poni\u017cana nie chcia\u0142a o tym m\u00f3wi\u0107, lecz pami\u0119ta\u0142a… Samochodem je\u017adzi\u0142a ulicami, po kt\u00f3rych niegdy\u015b jej –\u00a0 bosonogiej – nie wolno by\u0142o chodzi\u0107. I wci\u0105\u017c \u015bpiewa\u0142a boso… Nie na pami\u0105tk\u0119, jak wielokrotnie pisano; po prostu nie lubi\u0142a chodzi\u0107 w butach…<\/span><\/span><\/p>\n

S\u0142awna i uwielbiana zawsze i wsz\u0119dzie pozostawa\u0142a t\u0105 sam\u0105 \u201ekobiet\u0105 z Afryki\u201d. Identyfikowa\u0142a si\u0119 z tytu\u0142ow\u0105 \u201ekobiet\u0105 z wysp\u201d (Amdjer de nos terra), z p\u0142yty \u201eVoz d\u2019Amor.\u201dNie robi\u0142a nic, by zjedna\u0107 sobie publiczno\u015b\u0107, pras\u0119 i krytyk\u00f3w, a i tak uwodzi\u0142a wszystkich. Jej wej\u015bciu na scen\u0119 towarzyszy\u0142 szczeg\u00f3lny dreszcz emocji, a otoczony nimbem tajemniczo\u015bci i egzotyki image tworzyli nie specjali\u015bci od marketingu, a naturalno\u015b\u0107, autentyzm i charyzma godna wielkich ameryka\u0144skich dam jazzu i bluesa.<\/span><\/span><\/p>\n

Do historii muzyki wnios\u0142a spleen nostalgicznych morn i \u017cywio\u0142owo\u015b\u0107 colader rodem z Wysp Zielonego Przyl\u0105dka.\u00a0 Nie zmieni\u0142y jej ani s\u0142awa, ani pieni\u0105dze, ani Grammy. Pozosta\u0142a zwyczajn\u0105 afryka\u0144sk\u0105 kobiet\u0105 z niezwyczajnym g\u0142osem i talentem; upart\u0105, niekonwencjonaln\u0105 i charyzmatyczn\u0105.<\/span><\/span><\/p>\n

Prywatnie by\u0142a niezwykle przywi\u0105zana do Cabo Verde i Mindelo, w kt\u00f3rym mieszka\u0142a. Zajmowa\u0142a si\u0119 sw\u0105 liczn\u0105 rodzin\u0105 (by\u0142a babci\u0105 i prababci\u0105), niezmiennie skromna, naturalna, spontaniczna. Lubi\u0142a dobr\u0105 kuchni\u0119, zakupy i… papierosy. Nie wierzy\u0142a w przeznaczenie. Nie przywi\u0105zywa\u0142a wagi do pieni\u0119dzy. \u015apiewa\u0142a wy\u0142\u0105cznie po kreolsku (\u201es\u00e2ovicentowskim\u201d) lub po portugalsku (z wyj\u0105tkiem \u201eBesame mucho\u201d, na potrzeby filmu). Ku \u017calowi publiczno\u015bci nigdy nie bisowa\u0142a dwa razy.<\/span><\/span><\/p>\n

O bohaterce<\/b><\/span><\/span><\/p>\n

Ces\u00e1ria Joana \u00c9vora przysz\u0142a na \u015bwiat 27 sierpnia 1941 roku w Mindelo, jedynym mie\u015bcie na wyspie S\u00e2o Vicente. Matka, kucharka, nie by\u0142a w stanie zaj\u0105\u0107 si\u0119 liczn\u0105 rodzin\u0105, ojciec wkr\u00f3tce umar\u0142. Ces\u00e1ria trafi\u0142a do si\u00f3str zakonnych. Po dw\u00f3ch latach nauki wr\u00f3ci\u0142a do domu: kusi\u0142o j\u0105 nocne, kolorowe \u017cycie Mindelo, t\u0119tni\u0105cego \u017cyciem kolonialnego portu.<\/span><\/span><\/p>\n

W wieku 16 lat odkry\u0142a sw\u00f3j muzyczny talent i prze\u017cy\u0142a pierwsze mi\u0142osne rozczarowania. Odt\u0105d \u015bpiewa. Jej scen\u0105 sta\u0142y si\u0119 portowe bary, publiczno\u015bci\u0105 \u2013 ich bywalcy, stali i przyjezdni, miejscowi i cudzoziemcy. \u015apiewa\u0142a za grosz, za kolacj\u0119, za drinka… Jedna mi\u0142o\u015b\u0107, druga… Same rozczarowania i wieczna walka z ub\u00f3stwem i brakiem artystycznego spe\u0142nienia. By\u0142a \u015bwiadoma swego talentu, ale bezradna.<\/span><\/span><\/p>\n

W 1975 roku zniech\u0119cona, zm\u0119czona \u017cyciem bez jutra, alkoholem i osobistymi pora\u017ckami milknie na ca\u0142e 10 lat. Powraca do \u017cycia i do muzyki, by nagra\u0107 kolejno dwie p\u0142yty: zbiorow\u0105, w Portugalii, wraz z innymi pie\u015bniarkami z Cabo Verde i solow\u0105. Obie bez widok\u00f3w na przysz\u0142o\u015b\u0107.<\/span><\/span><\/p>\n

W roku 1986 w \u017cyciu Cesarii pojawi\u0142 si\u0119 mieszkaj\u0105cy we Francji Jos\u00e9 da Silva, m\u0142ody Kabowerdyjczyk, dobry duch, przysz\u0142y agent i producent. Sam nie mia\u0142 nic, ale czu\u0142, \u017ce trafi\u0142 na diament. Zaprosi\u0142 47-letni\u0105 Cesari\u0119 do Pary\u017ca. Dwa pierwsze albumy \u201eDiva aux pieds nus\u201d (1988) i \u201eDistino di Belita\u201d (1990), to uporczywa walka o zaistnienie. \u201eMar Azul\u201d (1991), pierwsza ca\u0142kowicie akustyczna p\u0142yta, to ma\u0142e \u015bwiate\u0142ko w tunelu do kariery; rodzi si\u0119 Bosonoga Diva. Trzeci album (1992), z tytu\u0142ow\u0105 piosenk\u0105 \u201eMiss Perfumado\u201d i s\u0142ynnym dzi\u015b \u201eSodade\u201d to dziesi\u0105tki tysi\u0119cy sprzedanych egzemplarzy i pierwsza z\u0142ota p\u0142yta. I prawdziwa muzyczna konsekracja: recital w paryskiej Olympii.<\/span><\/span><\/p>\n

Ukazuj\u0105 si\u0119 kolejne albumy: \u201eCesaria\u201d (1995) i \u201eCabo Verde\u201d (1997), obie nominowane do Grammy. Evora zostaje uznana za muzyczne odkrycie lat dziewi\u0119\u0107dziesi\u0105tych. Dalej wszystko toczy si\u0119 szybko. Nowy dom, oczywi\u015bcie w Mindelo, nowe kontrakty (BMG France), nowe p\u0142yty, niezliczone kompilacje i wznowienia, z\u0142ote i platynowe p\u0142yty. I koncerty, setki koncert\u00f3w od Nowego Jorku do Tokio i wype\u0142nione po brzegi najwi\u0119ksze sale \u015bwiata.<\/span><\/span><\/p>\n

Cesaria bierze udzia\u0142 w nagraniach do film\u00f3w: \u015bpiewa \u201eBesame Mucho\u201d w filmie \u201eWielkie nadzieje\u201d w re\u017cyserii Alfonsa Cuarona (1997) i \u201eAusencia\u201d w filmie \u201eUnderground\u201d Emira Kusturicy. Wspiera m\u0142odych kabowerdyjskich muzyk\u00f3w, finansuje koncerty. Bierze aktywny udzia\u0142 w muzycznych przedsi\u0119wzi\u0119ciach, maj\u0105cych zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 \u015bwiata na problemy Afryki i \u015bwiata. W marcu 2003 roku zostaje, jako pierwsza pie\u015bniarka, Ambasadorem \u015awiatowego Programu \u017bywno\u015bciowego przy ONZ. Rok 2004 to apogeum kariery. P\u0142yta \u201eVoz d\u2019Amor\u201d (\u201eG\u0142os mi\u0142o\u015bci\u201d) zdobywa Grammy w kategorii world music i kolejne z\u0142ote i platynowe p\u0142yty. Jest to by\u0107 mo\u017ce najlepsza p\u0142yta w karierze Ces\u00e1rii, kwintesencja muzycznego geniuszu Cabo Verde i prawdziwy dow\u00f3d mi\u0142o\u015bci artystki do swego kraju i rodzinnego miasta, kt\u00f3rego jest zreszt\u0105 prawdziwym ambasadorem (ma dyplomatyczny paszport Cabo Verde). W 2004 \u00c9vora otrzymuje tak\u017ce presti\u017cow\u0105 nagrod\u0119 Victoires de la Musique i Medaille des Arts et de la Litt\u00e9rature. W 2007 roku zostaje wyr\u00f3\u017cniona nagrod\u0105 francuskiej Legii Honorowej.<\/span><\/span><\/p>\n

Pod koniec \u017cycia Ces\u00e1ria zmaga\u0142a si\u0119 z problemami ze zdrowiem \u2013 jej organizm by\u0142 wycie\u0144czony eksploatuj\u0105cym trybem \u017cycia. 23 wrze\u015bnia 2011 roku podj\u0119\u0142a decyzj\u0119 o definitywnym zako\u0144czeniu kariery artystki, a hiobowa dla wielbicieli jej talentu wie\u015b\u0107 ukaza\u0142a si\u0119 w presti\u017cowym \u201eLe Monde\u201d. Niestety w tym samym dniu dosz\u0142o do kolejnego udaru. \u00c9vora wysz\u0142a ze szpitala bardzo s\u0142aba, a jej jedynym \u017cyczeniem by\u0142 powr\u00f3t do domu, do rodzinnego Mindelo. 16 grudnia po niepokoj\u0105cych symptomach i przy znacznym os\u0142abieniu og\u00f3lnym\u00a0 trafi\u0142a do szpitala w Mindelo na Cabo Verde, kt\u00f3ry nie dysponowa\u0142 odpowiednim sprz\u0119tem medycznym. Stan si\u0119 pogorszy\u0142. W sobot\u0119 17 grudnia, na skutek niewydolno\u015bci kr\u0105\u017cenia i odmy p\u0142ucnej Ces\u00e1ria odchodzi.<\/span><\/span><\/p>\n

 <\/p>\n

\u00a0<\/span><\/span><\/p>\n

 <\/p>\n

\u00a0<\/span><\/span><\/p>\n

 <\/p>\n

\u00a0<\/span><\/span><\/p>\n

 <\/p>\n

\u00a0<\/span><\/span><\/p>\n

 <\/p>\n

\u00a0<\/span><\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u00a0 18 wrze\u015bnia go\u015bcili\u015bmy El\u017cbiet\u0119 Sieradzi\u0144sk\u0105 \u2013 autork\u0119 ksi\u0105\u017cki Cesaria Evora<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_et_pb_use_builder":"","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","ngg_post_thumbnail":0},"categories":[13,63],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/library.pruszkow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1385"}],"collection":[{"href":"https:\/\/library.pruszkow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/library.pruszkow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/library.pruszkow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/library.pruszkow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1385"}],"version-history":[{"count":9,"href":"https:\/\/library.pruszkow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1385\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5434,"href":"https:\/\/library.pruszkow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1385\/revisions\/5434"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/library.pruszkow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1385"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/library.pruszkow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1385"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/library.pruszkow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1385"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}